Parva 3, Adhyāya 15

जनमेजयेन महाभारतवर्णितस्य चरित्रस्य प्रशंसा श्रुतं नः परमं ब्रह्मन् स्ववंशचरितं महत् ।दिव्यमन्योन्यसम्भूतं मानितं बहुभिर्गुणैः॥ 1 ॥

janamejayena mahābhāratavarṇitasya caritrasya praśaṃsā śrutaṃ naḥ paramaṃ brahman svavaṃśacaritaṃ mahat | divyamanyonyasambhūtaṃ mānitaṃ bahubhirguṇaiḥ

छन्दोभिर्वृत्तसञ्जातैः समासैश्च सविस्तरैः ।लघुभिर्मधुराभाषैर्ग्रथितं पदविग्रहैः॥ 2 ॥

chandobhirvṛttasañjātaiḥ samāsaiśca savistaraiḥ | laghubhirmadhurābhāṣairgrathitaṃ padavigrahaiḥ

त्रिवर्गेणाभिसम्पन्नं धर्मेणार्थेन भोगिनाम् ।कामेन बहुरूपेण शरीरान्तर्गतेन च॥ 3 ॥

trivargeṇābhisampannaṃ dharmeṇārthena bhoginām | kāmena bahurūpeṇa śarīrāntargatena ca

ब्राह्मणानां प्रभावैश्च योधानां च पराक्रमैः ।वैरनिर्यातनैश्चैव प्रतिज्ञानां च पारगैः॥ 4 ॥

brāhmaṇānāṃ prabhāvaiśca yodhānāṃ ca parākramaiḥ | vairaniryātanaiścaiva pratijñānāṃ ca pāragaiḥ

रिपुस्तवसुसम्पन्नैर्नानुबन्धः प्रचोदितः ।वंशयोर्निर्विनाशाय नृपेण द्विज विग्रहात्॥ 5 ॥

ripustavasusampannairnānubandhaḥ pracoditaḥ | vaṃśayornirvināśāya nṛpeṇa dvija vigrahāt

ये च तस्मिन् महारौद्रे सङ्ग्रामे निहता नृपाः ।तेषां सर्वाणि राष्ट्राणि पुत्राः सर्वे प्रपेदिरे॥ 6 ॥

ye ca tasmin mahāraudre saṅgrāme nihatā nṛpāḥ | teṣāṃ sarvāṇi rāṣṭrāṇi putrāḥ sarve prapedire

कौरवः प्रथितो राजा भगवच्छासनानुगः ।धर्मश्च बहुधा प्रोक्तस्त्रयाणां वर्णसम्पदाम् ।शूराणामपि विख्यातः स्वर्गहेतुर्द्विजर्षभ॥ 7 ॥

kauravaḥ prathito rājā bhagavacchāsanānugaḥ | dharmaśca bahudhā proktastrayāṇāṃ varṇasampadām | śūrāṇāmapi vikhyātaḥ svargaheturdvijarṣabha

अनुग्रहार्थं भूतानां नोत्सेकाय कथञ्चन ।चतुर्णां वर्णसंज्ञानां पृयक्पृथगनेकधा॥ 8 ॥

anugrahārthaṃ bhūtānāṃ notsekāya kathañcana | caturṇāṃ varṇasaṃjñānāṃ pṛyakpṛthaganekadhā

गर्भवासं पतन्तश्च भूतानां सम्प्रबोधिताः ।पृच्छन्तो देवसञ्चारं क्षीणे पुण्ये च कर्मणि॥ 9 ॥

garbhavāsaṃ patantaśca bhūtānāṃ samprabodhitāḥ | pṛcchanto devasañcāraṃ kṣīṇe puṇye ca karmaṇi

दाने यश्चापि संयोगः स चापि बहुधा कृतः ।द्वयोः संयोगविहितं मधु वाग्वचनं तयोः॥ 10 ॥

dāne yaścāpi saṃyogaḥ sa cāpi bahudhā kṛtaḥ | dvayoḥ saṃyogavihitaṃ madhu vāgvacanaṃ tayoḥ

न तच्छक्यं मयाऽऽख्यातुं भारताध्ययनं महत् ।एकाहेन महान् ब्रह्मन्नपि दिव्येन चक्षुषा॥ 11 ॥

na tacchakyaṃ mayā''khyātuṃ bhāratādhyayanaṃ mahat | ekāhena mahān brahmannapi divyena cakṣuṣā

ब्रह्मणोऽह्नस्तु विस्तारं सङ्क्षेपं च सुसङ्ग्रहम् ।श्रोतुमिच्छामि भगवन्महत्कौतूहलं हि मे॥ 12 ॥

brahmaṇo'hnastu vistāraṃ saṅkṣepaṃ ca susaṅgraham | śrotumicchāmi bhagavanmahatkautūhalaṃ hi me