Parva 3, Adhyāya 112

भगवता श्रीकृष्णेन हंसडिम्भकयोः वधाय प्रतिज्ञा, क्षमायाचनापूर्वकं यतीभ्यः भोजनदानं यतेर्वचनमाकर्ण्य मन्दमुच्छ्वस्य केशवः ।दुर्वाससं समालोक्य बभाषे यादवेश्वरः॥ 1 ॥

bhagavatā śrīkṛṣṇena haṃsaḍimbhakayoḥ vadhāya pratijñā, kṣamāyācanāpūrvakaṃ yatībhyaḥ bhojanadānaṃ yatervacanamākarṇya mandamucchvasya keśavaḥ | durvāsasaṃ samālokya babhāṣe yādaveśvaraḥ

क्षन्तव्यं भवता सर्वं दोष एष ममैव हि ।शृणु वाक्यं ममैतत् तु श्रुत्वा शान्तिपरो भव॥ 2 ॥

kṣantavyaṃ bhavatā sarvaṃ doṣa eṣa mamaiva hi | śṛṇu vākyaṃ mamaitat tu śrutvā śāntiparo bhava

जेष्यामि तौ रणे विप्र हंसं डिम्भकमेव च ।गिरीशो वा वरं दद्याच्छक्रो वा धनदोऽपि वा॥ 3 ॥

jeṣyāmi tau raṇe vipra haṃsaṃ ḍimbhakameva ca | girīśo vā varaṃ dadyācchakro vā dhanado'pi vā

यमो वा वरुणो वापि ब्रह्मा वाथ चतुर्मुखः ।सबलौ सानुजौ हत्वा पुनर्दास्यामि वो रतिम्॥ 4 ॥

yamo vā varuṇo vāpi brahmā vātha caturmukhaḥ | sabalau sānujau hatvā punardāsyāmi vo ratim

सत्येनैव शपाम्यद्य मा रोषवशगो भव ।रक्षां वोऽहं करिष्यामि हत्वा तौ च नृपाधमौ॥ 5 ॥

satyenaiva śapāmyadya mā roṣavaśago bhava | rakṣāṃ vo'haṃ kariṣyāmi hatvā tau ca nṛpādhamau

जानामि तौ दुरात्मानौ युष्मद्दोषकरौ हि तौ ।श्रुतं च पूर्वमस्माभिस्तीक्ष्णदण्डधराविति॥ 6 ॥

jānāmi tau durātmānau yuṣmaddoṣakarau hi tau | śrutaṃ ca pūrvamasmābhistīkṣṇadaṇḍadharāviti

अत्यन्तबलिनौ मत्तौ गिरीशवरदर्पितौ ।नाल्पप्रयत्नसंसाध्यौ जरासन्धहितैषिणौ॥ 7 ॥

atyantabalinau mattau girīśavaradarpitau | nālpaprayatnasaṃsādhyau jarāsandhahitaiṣiṇau

प्राणानपि तयो राजा दास्यत्येव न संशयः ।जरासन्धो न भूपालो विना तौ जयते महीम्॥ 8 ॥

prāṇānapi tayo rājā dāsyatyeva na saṃśayaḥ | jarāsandho na bhūpālo vinā tau jayate mahīm

जये तयोर्विप्रवर्य तत्र श्रेयो भवेत् ततः ।यत्र यत्र तु तौ गत्वा स्थितावित्यनुशुश्रुम॥ 9 ॥

jaye tayorvipravarya tatra śreyo bhavet tataḥ | yatra yatra tu tau gatvā sthitāvityanuśuśruma

तत्र तत्र च हन्ताहं नात्र कार्या विचारणा ।गच्छध्वं यतयः स्वैरं निजकार्यपरायणाः॥ 10 ॥

tatra tatra ca hantāhaṃ nātra kāryā vicāraṇā | gacchadhvaṃ yatayaḥ svairaṃ nijakāryaparāyaṇāḥ

अचिरेणैव कालेन जेष्यामि रणपुङ्गवौ ।ततः प्रीतः प्रसन्नात्मा यादवेश्वरमाह सः॥ 11 ॥

acireṇaiva kālena jeṣyāmi raṇapuṅgavau | tataḥ prītaḥ prasannātmā yādaveśvaramāha saḥ

स्वस्त्यस्तु भवते कृष्ण जगतां स्वस्ति कुर्वते ।किं नु नाम जगन्नाथ दुःसाध्यं तव केशव॥ 12 ॥

svastyastu bhavate kṛṣṇa jagatāṃ svasti kurvate | kiṃ nu nāma jagannātha duḥsādhyaṃ tava keśava

त्रिलोकेश त्रिधामासि सर्वसंहारकारकः ।देवानामपि देवेशः सर्वत्र समदर्शनः॥ 13 ॥

trilokeśa tridhāmāsi sarvasaṃhārakārakaḥ | devānāmapi deveśaḥ sarvatra samadarśanaḥ

विष्णो देव हरे कृष्ण नमस्ते चक्रपाणये ।नमः स्वभावशुद्धाय शुद्धाय नियताय च॥ 14 ॥

viṣṇo deva hare kṛṣṇa namaste cakrapāṇaye | namaḥ svabhāvaśuddhāya śuddhāya niyatāya ca

शब्दगोचर देवेश नमस्ते भक्तवत्सल ।अज्ञानादथवा ज्ञानाद् यन्मयोक्तं क्षमस्व तत्॥ 15 ॥

śabdagocara deveśa namaste bhaktavatsala | ajñānādathavā jñānād yanmayoktaṃ kṣamasva tat

त्वमेवाहं जगन्नाथ नावयोरन्तरं पृथक् ।अतः क्षमस्व भगवन् क्षमासारा हि साधवः॥ 16 ॥

tvamevāhaṃ jagannātha nāvayorantaraṃ pṛthak | ataḥ kṣamasva bhagavan kṣamāsārā hi sādhavaḥ

क्षन्तव्यं भवता विप्र क्षमासारा वयं सदा ।संन्यासिनः क्षमासाराः क्षमा तेषां परं बलम्॥ 17 ॥

kṣantavyaṃ bhavatā vipra kṣamāsārā vayaṃ sadā | saṃnyāsinaḥ kṣamāsārāḥ kṣamā teṣāṃ paraṃ balam

क्षमा मोक्षकरी नित्यं तत्त्वज्ञानमिव द्विज ।क्षमा धर्मः क्षमा सत्यं क्षमा दानं क्षमा यशः॥ 18 ॥

kṣamā mokṣakarī nityaṃ tattvajñānamiva dvija | kṣamā dharmaḥ kṣamā satyaṃ kṣamā dānaṃ kṣamā yaśaḥ

क्षमा स्वर्गस्य सोपानमिति वेदविदो विदुः ।तस्मात् सर्वप्रयत्नेन क्षमां पालयत स्वकाम्॥ 19 ॥

kṣamā svargasya sopānamiti vedavido viduḥ | tasmāt sarvaprayatnena kṣamāṃ pālayata svakām

प्रत्यक्षज्ञानसंयुक्ता यूयं सर्वे यतीश्वराः ।य एते यतयो विप्राः पूजनीया मयाद्य वै॥ 20 ॥

pratyakṣajñānasaṃyuktā yūyaṃ sarve yatīśvarāḥ | ya ete yatayo viprāḥ pūjanīyā mayādya vai

भोक्तव्या यतयो विप्रा भिक्षुकाः सर्व एव हि ।तथेति ते प्रतिज्ञाय भोक्तुमैच्छन् हरेर्गृहे॥ 21 ॥

bhoktavyā yatayo viprā bhikṣukāḥ sarva eva hi | tatheti te pratijñāya bhoktumaicchan harergṛhe

ततः स्वभवनं विष्णुः प्रविश्य हरिरीश्वरः ।चतुर्विधं तथाऽऽहारं कारयित्वा यथाविधि॥ 22 ॥

tataḥ svabhavanaṃ viṣṇuḥ praviśya harirīśvaraḥ | caturvidhaṃ tathā''hāraṃ kārayitvā yathāvidhi

भोजयामास तान् सर्वान्यतीन्यतिवरार्चितः ।छित्त्वा छित्त्वा च देवेशो दुकूलानि मृदूनि सः॥ 23 ॥

bhojayāmāsa tān sarvānyatīnyativarārcitaḥ | chittvā chittvā ca deveśo dukūlāni mṛdūni saḥ

ददौ तेभ्यस्तदा विष्णुः सर्वेभ्यो जनमेजय ।ते च प्रीता यथायोगं यथापूर्वं ततो गताः॥ 24 ॥

dadau tebhyastadā viṣṇuḥ sarvebhyo janamejaya | te ca prītā yathāyogaṃ yathāpūrvaṃ tato gatāḥ