Parva 2, Adhyāya 69

स्वर्गे महादेवस्य परिचर्याहेतु नृत्यगीतादिकं उत्सवं, नारदेन इन्द्रं प्रति श्रीकृष्णस्य पारिजातविषयकं प्रार्थनारूपं सन्देशस्य कथनम्, इन्द्रेण अनेकानि कारणानि कथयित्वा पारिजातस्य अदानस्य विचारप्रकटनं नारदोऽथ मुनिर्गत्वा महेन्द्रसदनं प्रति ।तां रात्रिमवसत् तत्र ददृशे च महोत्सवम्॥ 1 ॥

svarge mahādevasya paricaryāhetu nṛtyagītādikaṃ utsavaṃ, nāradena indraṃ prati śrīkṛṣṇasya pārijātaviṣayakaṃ prārthanārūpaṃ sandeśasya kathanam, indreṇa anekāni kāraṇāni kathayitvā pārijātasya adānasya vicāraprakaṭanaṃ nārado'tha munirgatvā mahendrasadanaṃ prati | tāṃ rātrimavasat tatra dadṛśe ca mahotsavam

तत्रादित्या महात्मानो वसवश्च सुरोत्तमाः ।राजर्षयश्च विद्वांसः स्वर्गताः कर्मभिः शुभैः॥ 2 ॥

tatrādityā mahātmāno vasavaśca surottamāḥ | rājarṣayaśca vidvāṃsaḥ svargatāḥ karmabhiḥ śubhaiḥ

नागा यक्षाश्च सिद्धाश्च चारणाश्च तपोधनाः ।ब्रह्मर्षयश्च शतशो देवर्षिमनवस्तथा॥ 3 ॥

nāgā yakṣāśca siddhāśca cāraṇāśca tapodhanāḥ | brahmarṣayaśca śataśo devarṣimanavastathā

सुपर्णाश्च महात्मानो मरुतश्च महाबलाः ।दिवौकसां निकायाश्च शतशोऽन्ये समागताः॥ 4 ॥

suparṇāśca mahātmāno marutaśca mahābalāḥ | divaukasāṃ nikāyāśca śataśo'nye samāgatāḥ

उपर्युपरि सर्वेषां सोमो देवो महेश्वरः ।तस्थावमितविक्रान्तः स्वैर्गणैः परिवारितः॥ 5 ॥

uparyupari sarveṣāṃ somo devo maheśvaraḥ | tasthāvamitavikrāntaḥ svairgaṇaiḥ parivāritaḥ

देवर्षिँभिर्मुनिश्रेष्ठैः संवृतः सर्वभावनः ।कल्पान्तरसहस्रेषु क्षयो येषां न विद्यते॥ 6 ॥

devarṣi~bhirmuniśreṣṭhaiḥ saṃvṛtaḥ sarvabhāvanaḥ | kalpāntarasahasreṣu kṣayo yeṣāṃ na vidyate

यानर्चयन्ति सततं देवा देवेश्वरोपमाः ।आत्मना नावलेपान्धा ये च धर्मपथि स्थिताः॥ 7 ॥

yānarcayanti satataṃ devā deveśvaropamāḥ | ātmanā nāvalepāndhā ye ca dharmapathi sthitāḥ

रुद्राश्च काश्यपा देवमध्युपासन्त भारत ।स्कन्दश्च भगवानग्निर्गङ्गा च सरितां वरा॥ 8 ॥

rudrāśca kāśyapā devamadhyupāsanta bhārata | skandaśca bhagavānagnirgaṅgā ca saritāṃ varā

अर्चिष्मांस्तुम्बुरुश्चैव भारिश्च वदतां वरः ।नेतारो देवदेवानामेते हि तपसान्विताः॥ 9 ॥

arciṣmāṃstumburuścaiva bhāriśca vadatāṃ varaḥ | netāro devadevānāmete hi tapasānvitāḥ

एताननुविधीयन्ते सर्वदेवगणा नृप ।धर्मनित्यास्तपोनित्याः सतां मार्गमुपाश्रिताः॥ 10 ॥

etānanuvidhīyante sarvadevagaṇā nṛpa | dharmanityāstaponityāḥ satāṃ mārgamupāśritāḥ

ये त्विमे मानुषा देवानर्चयन्ति शुभार्थिनः ।तानर्चयन्ति ह्यमरास्तथा राजञ्छुभार्थिनः॥ 11 ॥

ye tvime mānuṣā devānarcayanti śubhārthinaḥ | tānarcayanti hyamarāstathā rājañchubhārthinaḥ

पितृकृत्येषु देवानां संन्यासं ये त्वनुष्ठिताः ।स्वाध्यायवन्तः कौरव्य सदा नियमचारिणः॥ 12 ॥

pitṛkṛtyeṣu devānāṃ saṃnyāsaṃ ye tvanuṣṭhitāḥ | svādhyāyavantaḥ kauravya sadā niyamacāriṇaḥ

गन्धर्वाधिपतिः श्रीमांस्तत्र चित्ररथो नृप ।सपुत्रो वादयामास देववाद्यानि हृष्टवत्॥ 13 ॥

gandharvādhipatiḥ śrīmāṃstatra citraratho nṛpa | saputro vādayāmāsa devavādyāni hṛṣṭavat

ऊर्णायुश्चित्रसेनश्च हाहा हूहूस्तथैव च ।डुम्बरस्तुम्बुरुश्चैव जगुरन्ये च षड्गुणान्॥ 14 ॥

ūrṇāyuścitrasenaśca hāhā hūhūstathaiva ca | ḍumbarastumburuścaiva jaguranye ca ṣaḍguṇān

उर्वशी विप्रचित्तिश्च हेमा रम्भा च भारत ।हेमदन्ता घृताची च सहजन्या तथैव च॥ 15 ॥

urvaśī vipracittiśca hemā rambhā ca bhārata | hemadantā ghṛtācī ca sahajanyā tathaiva ca

जुजोष भगवान् देवस्तदुपस्थानमात्मवान् ।वृत्तेन तुष्टः शक्रस्य जगाम जगतो गतिः॥ 16 ॥

jujoṣa bhagavān devastadupasthānamātmavān | vṛttena tuṣṭaḥ śakrasya jagāma jagato gatiḥ

गते भूतपतौ सर्वे नृपा जग्मुर्यथागतम् ।महेन्द्रेणार्चिता देवाः स्वानेव निलयान्गताः॥ 17 ॥

gate bhūtapatau sarve nṛpā jagmuryathāgatam | mahendreṇārcitā devāḥ svāneva nilayāngatāḥ

ततः सर्वेषु यातेषु सुखासीनं पुरन्दरम् ।सदस्यैः स्वैः सहासीनं नारदोऽभिययौ मुनिः॥ 18 ॥

tataḥ sarveṣu yāteṣu sukhāsīnaṃ purandaram | sadasyaiḥ svaiḥ sahāsīnaṃ nārado'bhiyayau muniḥ

तमिन्द्रः पूजयामास समुत्थाय तपोधनम् ।दिदेश कुशगर्भे च पीठमात्मासनोपमम्॥ 19 ॥

tamindraḥ pūjayāmāsa samutthāya tapodhanam | dideśa kuśagarbhe ca pīṭhamātmāsanopamam

नारदोऽथ महातेजा महेन्द्रमिदमब्रवीत् ।दूतोऽहममरश्रेष्ठ विष्णोरतुलतेजसः॥ 20 ॥

nārado'tha mahātejā mahendramidamabravīt | dūto'hamamaraśreṣṭha viṣṇoratulatejasaḥ

किञ्चित्कार्यं पुरस्कृत्य प्रेषितोऽस्मि महात्मना ।आनर्तादार्तिहरणं तस्यैवानघतेजसः॥ 21 ॥

kiñcitkāryaṃ puraskṛtya preṣito'smi mahātmanā | ānartādārtiharaṇaṃ tasyaivānaghatejasaḥ

प्रीतिवाक्यानि हृद्यानि प्रयुज्य मुनये तदा ।ततः प्रहृष्टो भगवानब्रवीत् पाकशासनः॥ 22 ॥

prītivākyāni hṛdyāni prayujya munaye tadā | tataḥ prahṛṣṭo bhagavānabravīt pākaśāsanaḥ

किमाह पुरुषश्रेष्ठः शीघ्रमाचक्ष्व मे मुने ।चिरस्य खलु कृष्णेन संस्मृतोऽस्मि महात्मना॥ 23 ॥

kimāha puruṣaśreṣṭhaḥ śīghramācakṣva me mune | cirasya khalu kṛṣṇena saṃsmṛto'smi mahātmanā

महेन्द्रेन्द्रानुजं द्रष्टुं गतोऽहं भ्रातरं तव ।कथञ्चिद्द्वारकां तत्र काश्यपानां यशस्करम्॥ 24 ॥

mahendrendrānujaṃ draṣṭuṃ gato'haṃ bhrātaraṃ tava | kathañciddvārakāṃ tatra kāśyapānāṃ yaśaskaram

तं तु रैवतकेऽद्राक्षं तदासीनमरिन्दमम् ।रुक्मिण्या सहितं वीरमुमयेव वृषध्वजम्॥ 25 ॥

taṃ tu raivatake'drākṣaṃ tadāsīnamarindamam | rukmiṇyā sahitaṃ vīramumayeva vṛṣadhvajam

पारिजाततरोः पुष्पं तस्य दत्तं मयानघ ।विस्मापनार्थं देवेश पत्नीनामुरुतेजसः॥ 26 ॥

pārijātataroḥ puṣpaṃ tasya dattaṃ mayānagha | vismāpanārthaṃ deveśa patnīnāmurutejasaḥ

तद् दृष्ट्वा तस्य पत्न्यस्तु विस्मयं परमं ययुः ।बहुकामप्रदं पुष्पं वृक्षराजसमुद्भवम्॥ 27 ॥

tad dṛṣṭvā tasya patnyastu vismayaṃ paramaṃ yayuḥ | bahukāmapradaṃ puṣpaṃ vṛkṣarājasamudbhavam

गुणास्तासां मया ख्यातास्तस्य पुष्पस्य मानद ।सृष्टिश्च पारिजातस्य कश्यपेन महात्मना॥ 28 ॥

guṇāstāsāṃ mayā khyātāstasya puṣpasya mānada | sṛṣṭiśca pārijātasya kaśyapena mahātmanā

अदित्या कश्यपो दत्तः पुण्यार्थं च यथा मम ।पुष्पदाम्ना वेष्टयित्वा कण्ठे पुण्यार्थमात्मवान्॥ 29 ॥

adityā kaśyapo dattaḥ puṇyārthaṃ ca yathā mama | puṣpadāmnā veṣṭayitvā kaṇṭhe puṇyārthamātmavān

त्वं च दत्तो यथा शच्या देवाश्चान्ये सुरेश्वर ।निष्क्रयश्च यथा दत्तः कश्यपाद्यैर्महर्षिभिः॥ 30 ॥

tvaṃ ca datto yathā śacyā devāścānye sureśvara | niṣkrayaśca yathā dattaḥ kaśyapādyairmaharṣibhiḥ

तच्छ्रुत्वा तस्य पत्न्येका सत्यभामेति विश्रुता ।पुण्यकार्यं मनश्चक्रे दयिता ते यवीयसः॥ 31 ॥

tacchrutvā tasya patnyekā satyabhāmeti viśrutā | puṇyakāryaṃ manaścakre dayitā te yavīyasaḥ

तया चाभ्यर्थितो भर्ता देव देव्या गणेश्वरः ।प्रतिजज्ञे स धर्मार्थं यवीयांस्तव मानद॥ 32 ॥

tayā cābhyarthito bhartā deva devyā gaṇeśvaraḥ | pratijajñe sa dharmārthaṃ yavīyāṃstava mānada

ततो मामुक्तवान् वीरो विष्णुर्बलवतां वरः ।यथावत्सुरमुख्येश ब्रुवतः शृणु भावतः॥ 33 ॥

tato māmuktavān vīro viṣṇurbalavatāṃ varaḥ | yathāvatsuramukhyeśa bruvataḥ śṛṇu bhāvataḥ

लालनीयो यवीयांस्तु प्रणिपत्याच्युतोऽब्रवीत् ।आनयेयं सुरश्रेष्ठ पारिजातं वरद्रुमम्॥ 34 ॥

lālanīyo yavīyāṃstu praṇipatyācyuto'bravīt | ānayeyaṃ suraśreṣṭha pārijātaṃ varadrumam

मनोरथोऽस्तु सफलो वध्वास्तेऽसुरसूदन ।धर्मकृत्ये विशेषेण वध्वास्ते सुरसत्तम॥ 35 ॥

manoratho'stu saphalo vadhvāste'surasūdana | dharmakṛtye viśeṣeṇa vadhvāste surasattama

अयं दर्शितकल्याणो लोको लोकगणेश्वर ।पश्यन्त्यमरकल्याणं मत्प्रभावाच्च मानवाः॥ 36 ॥

ayaṃ darśitakalyāṇo loko lokagaṇeśvara | paśyantyamarakalyāṇaṃ matprabhāvācca mānavāḥ

वासुदेववचः श्रुत्वा महेन्द्रः कुरुनन्दन ।नारदं वदतां श्रेष्ठमिदं वाक्यमथाब्रवीत्॥ 37 ॥

vāsudevavacaḥ śrutvā mahendraḥ kurunandana | nāradaṃ vadatāṃ śreṣṭhamidaṃ vākyamathābravīt

भजासनं द्विजश्रेष्ठ युक्तमुक्तं त्वया द्विज ।सन्देशं प्रतिदास्यामि विष्णोरतुलतेजसः॥ 38 ॥

bhajāsanaṃ dvijaśreṣṭha yuktamuktaṃ tvayā dvija | sandeśaṃ pratidāsyāmi viṣṇoratulatejasaḥ

आसीने नारदे शक्रो लब्धानुज्ञोऽथ नारदात् ।स्वमासनं ततो भेजे तस्यैव सदृशं प्रभो॥ 39 ॥

āsīne nārade śakro labdhānujño'tha nāradāt | svamāsanaṃ tato bheje tasyaiva sadṛśaṃ prabho

उपविष्टः सुरपतिरथोबाच तपोधनम् ।निरीक्ष्य स्वबलं वीर्यं हर्षदं वृत्रनाशनः॥ 40 ॥

upaviṣṭaḥ surapatirathobāca tapodhanam | nirīkṣya svabalaṃ vīryaṃ harṣadaṃ vṛtranāśanaḥ

महर्षे कुशलं पृष्ट्वा वक्तव्यस्ते जनार्दनः ।वचनान्मम धर्मज्ञ सर्वभूतसुखावहः॥ 41 ॥

maharṣe kuśalaṃ pṛṣṭvā vaktavyaste janārdanaḥ | vacanānmama dharmajña sarvabhūtasukhāvahaḥ

मदनन्तरमीशस्त्वं जगतो नात्र संशयः ।त्वदीयः पारिजातश्च रत्नान्यन्यानि चाच्युत॥ 42 ॥

madanantaramīśastvaṃ jagato nātra saṃśayaḥ | tvadīyaḥ pārijātaśca ratnānyanyāni cācyuta

त्वं तु भारावतरणं कर्तुं देव महीं गतः ।मानुष्यं सर्ववृत्तानां स्थितः कार्यस्य सिद्धये॥ 43 ॥

tvaṃ tu bhārāvataraṇaṃ kartuṃ deva mahīṃ gataḥ | mānuṣyaṃ sarvavṛttānāṃ sthitaḥ kāryasya siddhaye

त्वयि तीर्णप्रतिज्ञे हि पुनः प्राप्ते त्रिविष्टपम् ।पूरयिष्यामि वध्वास्ते इष्टान् कामानधोक्षज॥ 44 ॥

tvayi tīrṇapratijñe hi punaḥ prāpte triviṣṭapam | pūrayiṣyāmi vadhvāste iṣṭān kāmānadhokṣaja

स्वर्गीयानि च रत्नानि न नेतव्यानि केशव ।स्वल्पार्थे मानुषं लोकमिति पूर्वकृता स्थितिः॥ 45 ॥

svargīyāni ca ratnāni na netavyāni keśava | svalpārthe mānuṣaṃ lokamiti pūrvakṛtā sthitiḥ

उत्क्रम्य हि स्थितिं दैवीं प्रवर्तामि महाबल ।यद्यहं किं प्रवक्ष्यन्ति प्रजापतिगणाः प्रभो॥ 46 ॥

utkramya hi sthitiṃ daivīṃ pravartāmi mahābala | yadyahaṃ kiṃ pravakṣyanti prajāpatigaṇāḥ prabho

ब्रह्मणा सह पुत्रेण सपौत्रेण महात्मना ।नियमाः सर्वकृत्यानां स्थापिता जगतो ध्रुवाः॥ 47 ॥

brahmaṇā saha putreṇa sapautreṇa mahātmanā | niyamāḥ sarvakṛtyānāṃ sthāpitā jagato dhruvāḥ

प्रजापतिकृतं मार्गमपास्य व्रजतो मम ।श्रुत्वा प्रजापतिर्धीमाञ्च्छापमप्युत्सृजेत् प्रभुः॥ 48 ॥

prajāpatikṛtaṃ mārgamapāsya vrajato mama | śrutvā prajāpatirdhīmāñcchāpamapyutsṛjet prabhuḥ

अस्माभिर्भिद्यमानं हि मर्यादासेतुबन्धनम् ।भेत्स्यन्त्यशङ्किता दैत्या दैत्यपक्षास्तथापरे॥ 49 ॥

asmābhirbhidyamānaṃ hi maryādāsetubandhanam | bhetsyantyaśaṅkitā daityā daityapakṣāstathāpare

स्त्रीनिमित्तमितो नीते पारिजाते द्रुमेश्वरे ।स्वर्गौकसो भविष्यन्ति विमनस्काश्च मानद॥ 50 ॥

strīnimittamito nīte pārijāte drumeśvare | svargaukaso bhaviṣyanti vimanaskāśca mānada

उपभोगा मनुष्याणां विहिता ये स्वयम्भुवा ।तैस्तु तुष्यतु मे भ्राता सम्पश्यन्कालपर्ययम्॥ 51 ॥

upabhogā manuṣyāṇāṃ vihitā ye svayambhuvā | taistu tuṣyatu me bhrātā sampaśyankālaparyayam

इहापि तात त्रिदिवे मम यः स्यात्परिग्रहः ।त्रिदिवस्थोऽपि तं कृष्णः सर्वं भोक्तुमिहार्हति॥ 52 ॥

ihāpi tāta tridive mama yaḥ syātparigrahaḥ | tridivastho'pi taṃ kṛṣṇaḥ sarvaṃ bhoktumihārhati

हृष्टो ह्यामिषभोज्यानामभिमानाज्जनार्दनः ।ततो धर्मं समुत्सृज्य पापमेवानुवर्तते॥ 53 ॥

hṛṣṭo hyāmiṣabhojyānāmabhimānājjanārdanaḥ | tato dharmaṃ samutsṛjya pāpamevānuvartate

स्त्रीवश्यता ख्याप्यमाना कृष्णस्य हि महात्मनः ।जगत्यथशसा योगं जनयेदिति मे मतिः॥ 54 ॥

strīvaśyatā khyāpyamānā kṛṣṇasya hi mahātmanaḥ | jagatyathaśasā yogaṃ janayediti me matiḥ

मानुष्यं मानुषे प्राप्तो यदेतन्मधुसूदनः ।कुर्यान्निर्बन्धनीयं यद् भ्रात्रा ज्येष्ठेन नारद॥ 55 ॥

mānuṣyaṃ mānuṣe prāpto yadetanmadhusūdanaḥ | kuryānnirbandhanīyaṃ yad bhrātrā jyeṣṭhena nārada

स्वर्ग्यरत्नविलोपेन धर्षणा स्यान्ममानघ ।ज्ञातितो धर्षणा चैव विशेषेणैव गर्हिता॥ 56 ॥

svargyaratnavilopena dharṣaṇā syānmamānagha | jñātito dharṣaṇā caiva viśeṣeṇaiva garhitā

धर्ममर्थं च कामं च क्रमेण मधुसूदनः ।सेवत्वेष सतां धर्मान्स्थापितान् पद्मयोनिना॥ 57 ॥

dharmamarthaṃ ca kāmaṃ ca krameṇa madhusūdanaḥ | sevatveṣa satāṃ dharmānsthāpitān padmayoninā

महीतलं पारिजातमर्पयिष्याम्यहं यदि ।पौलोमीमादितः कृत्वा को नु मां बहु मंस्यते॥ 58 ॥

mahītalaṃ pārijātamarpayiṣyāmyahaṃ yadi | paulomīmāditaḥ kṛtvā ko nu māṃ bahu maṃsyate

पारिजातं महीपृष्ठे दृष्ट्वा स्पृष्ट्वा च मानुषाः ।स्वर्गार्थे नोद्यमिष्यन्ति दृष्ट्वा स्वर्गफलं क्षितौ॥ 59 ॥

pārijātaṃ mahīpṛṣṭhe dṛṣṭvā spṛṣṭvā ca mānuṣāḥ | svargārthe nodyamiṣyanti dṛṣṭvā svargaphalaṃ kṣitau

पारिजातगुणान् मर्त्या जुषन्ति यदि नारद ।देवतानां मनुष्याणां न विशेषो भविष्यति॥ 60 ॥

pārijātaguṇān martyā juṣanti yadi nārada | devatānāṃ manuṣyāṇāṃ na viśeṣo bhaviṣyati

तत्र यत् क्रियते कर्म इह तद् भुज्यते नरैः ।स्वर्गार्थं न यतिष्यन्ति पारिजातगुणान्विताः॥ 61 ॥

tatra yat kriyate karma iha tad bhujyate naraiḥ | svargārthaṃ na yatiṣyanti pārijātaguṇānvitāḥ

सर्वरत्नवरः स्वर्गे पारिजातस्तपोधन ।तुल्यं देवसमैर्मर्त्यैः सर्वदैव जगद् भवेत्॥ 62 ॥

sarvaratnavaraḥ svarge pārijātastapodhana | tulyaṃ devasamairmartyaiḥ sarvadaiva jagad bhavet

यज्ञैर्मर्त्या न यक्ष्यन्ति लब्धस्वर्गफला भुवि ।न पूर्तानि प्रदास्यन्ति तुल्यत्वममरैर्गताः॥ 63 ॥

yajñairmartyā na yakṣyanti labdhasvargaphalā bhuvi | na pūrtāni pradāsyanti tulyatvamamarairgatāḥ

यज्ञैर्जप्याह्निकैश्चैव नित्यमाप्याययन्ति नः ।मानुषाः स्वर्गमिच्छन्तः श्रद्दधानास्तपोधन॥ 64 ॥

yajñairjapyāhnikaiścaiva nityamāpyāyayanti naḥ | mānuṣāḥ svargamicchantaḥ śraddadhānāstapodhana

तत् सर्वं न करिष्यन्ति पारिजातगुणान्विताः ।निस्तेजसो भविष्याम ते गतास्तद्विहीनताम्॥ 65 ॥

tat sarvaṃ na kariṣyanti pārijātaguṇānvitāḥ | nistejaso bhaviṣyāma te gatāstadvihīnatām

इतः सुवृष्ट्या सस्यैस्ते जीवन्ति पुरुषा भुवि ।आप्याययन्तस्तेऽप्यस्मान् दानैर्यज्ञैस्तथैव च॥ 66 ॥

itaḥ suvṛṣṭyā sasyaiste jīvanti puruṣā bhuvi | āpyāyayantaste'pyasmān dānairyajñaistathaiva ca

न बुभुक्षा पिपासा वा बाधते यदि मानुषान् ।रोगो जरा वा मृत्युर्वा धर्मज्ञारतिरेव च॥ 67 ॥

na bubhukṣā pipāsā vā bādhate yadi mānuṣān | rogo jarā vā mṛtyurvā dharmajñāratireva ca

दौर्गन्ध्यं वा सुघोरा वा ईतयः कर्मसम्भवाः ।किमुद्योगं करिष्यन्ति पारिजातगुणान्विताः॥ 68 ॥

daurgandhyaṃ vā sughorā vā ītayaḥ karmasambhavāḥ | kimudyogaṃ kariṣyanti pārijātaguṇānvitāḥ

सर्वथा नयनं तत्र पारिजातस्य न क्षमम् ।इति वाच्यस्त्वया विप्र विष्णुरक्लिष्टकर्मकृत्॥ 69 ॥

sarvathā nayanaṃ tatra pārijātasya na kṣamam | iti vācyastvayā vipra viṣṇurakliṣṭakarmakṛt

यथा यथा च मे भ्राता तुष्यत्येतद् विचारयन् ।तथा तथा त्वया कार्यं कार्यं मत्प्रीतिमिच्छता॥ 70 ॥

yathā yathā ca me bhrātā tuṣyatyetad vicārayan | tathā tathā tvayā kāryaṃ kāryaṃ matprītimicchatā

हाराश्च मणयश्चैव चन्दनान्यगुरूणि च ।वस्त्राणि च विचित्राणि वध्वास्त्वं द्वारकां नय॥ 71 ॥

hārāśca maṇayaścaiva candanānyagurūṇi ca | vastrāṇi ca vicitrāṇi vadhvāstvaṃ dvārakāṃ naya

योग्यानि यानि मर्त्यानां यावदिच्छति केशवः ।न स्वर्गपरिमोषं तु कर्तुमर्हति साम्प्रतम्॥ 72 ॥

yogyāni yāni martyānāṃ yāvadicchati keśavaḥ | na svargaparimoṣaṃ tu kartumarhati sāmpratam

ददामि रत्नानि यथेप्सितान्यहं बहूनि चित्राणि विभूषणानि च ।न पारिजातं च कथञ्चन द्रुमं मुने प्रदास्यामि दिवौकसां प्रियम्॥ 73 ॥

dadāmi ratnāni yathepsitānyahaṃ bahūni citrāṇi vibhūṣaṇāni ca | na pārijātaṃ ca kathañcana drumaṃ mune pradāsyāmi divaukasāṃ priyam