Garuda Purana
267
अध्याय 267 / 317

Book 2 - Adhyaya 28

34 श्लोक

पूर्ण अध्याय पाठ34 श्लोक

अध्याय 267

श्लोक 1

इति श्रीगारुडे महापुराणे उत्तरखण्डे द्वितीयांशे धर्मकाण्डे प्रेतकल्पे श्रीकृष्णगरुडसंवादे बभ्रुवाहनप्रेतसंवादे प्रेतत्वहेतुतन्निवृत्त्युपायनिरूपणं नाम सप्तविंशो ऽध्यायः श्रीगरुडमहापुराणम्- २८ गरुड उवाच ।सर्वेपामनुकम्पार्थं ब्रूहि मे मधुसूदन ।प्रेतत्वान्मुच्यते येन दानेन सुकृतेन वा

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe uttarakhaṇḍe dvitīyāṃśe dharmakāṇḍe pretakalpe śrīkṛṣṇagaruḍasaṃvāde babhruvāhanapretasaṃvāde pretatvahetutannivṛttyupāyanirūpaṇaṃ nāma saptaviṃśo 'dhyāyaḥ śrīgaruḍamahāpurāṇam- 28 garuḍa uvāca / sarvepāmanukampārthaṃ brūhi me madhusūdana / pretatvānmucyate yena dānena sukṛtena vā

हिन्दी अर्थ

जल तथा अक्षत लेकर विष्णुका भी तर्पण पुरुषसूक्त अथवा अन्य वैष्णवमन्त्रोंसे करके दक्षिणाभिमुख होकर प्रेतका विष्णुरूपमें इस मन्त्रसे ध्यान करे- अनादिनिधनो देवः शङ्खचक्रगदाधरः॥

English

O lord, for the bench t of everyone, please tell me, how, whether by making gifts or performing holy rites, can the ghosts be pleased.

अध्याय 267

श्लोक 2

शृकृष्ण उवाच ।शृणु दानं प्रवक्ष्यामि सर्वाशु भविनाशनम् ।सन्तप्तहाटकमयं घटकं विधाय ब्रह्मेशकेशवयुतं सह लोकपालैः ।क्षीराज्यपूर्णविविरं प्रणिपत्य भक्त्या विप्राय देहि तव दानशतैः किमन्यैः

śṛkṛṣṇa uvāca / śṛṇu dānaṃ pravakṣyāmi sarvāśu bhavināśanam / santaptahāṭakamayaṃ ghaṭakaṃ vidhāya brahmeśakeśavayutaṃ saha lokapālaiḥ / kṣīrājyapūrṇaviviraṃ praṇipatya bhaktyā viprāya dehi tava dānaśataiḥ kimanyaiḥ

हिन्दी अर्थ

अव्ययः पुण्डरीकाक्षः प्रेतमोक्षप्रदो भवेत्।

English

O bird, please listen. I shall tell you about the gift which dispels all inauspicious obstacles.

अध्याय 267

श्लोक 3

गरुड उवाच ।किमेत्कथितं देव विस्तरेण वदस्व मे ।आमुष्मिकीं क्रीयां देव उत्क्रान्तिसमयादनु

garuḍa uvāca / kimetkathitaṃ deva vistareṇa vadasva me / āmuṣmikīṃ krīyāṃ deva utkrāntisamayādanu

हिन्दी अर्थ

करनेवाले अव्ययदेव पुण्डरीकाक्ष भगवान् प्रेतको मोक्ष प्रदान करें। तर्पण समाप्त हो जानेके पश्चात् रागमुक्त, ईर्ष्या- द्वेष-रहित, जितेन्द्रिय, पवित्र, धर्मपरायण, दानधर्ममें

English

What are the rites to be performed in his favour which can debar him from turning into a ghost?

अध्याय 267

श्लोक 4

संसारे साधु मे नाथ ब्रूहि कृत्यं जनार्दन ।यथा कार्या नरैः सम्यक् क्रिया चैवौर्ध्वदैहिकी

saṃsāre sādhu me nātha brūhi kṛtyaṃ janārdana / yathā kāryā naraiḥ samyak kriyā caivaurdhvadaihikī

हिन्दी अर्थ

संलग्न, शान्तचित्त, एकाग्रचित्त होकर भगवान् विष्णुको प्रणाम करके तथा वाणीपर संयम रखते हुए अपने बन्धु-बान्धवोंके साथ यजमान शुद्ध हो। उसके बाद भक्तिपूर्वक वहाँ एकादश श्राद्ध करे।

English

Why are the five gems put unto the mouth of the dead? Why are gingelly seeds strewn on the ground? Why arc the Darbha blades scattered beneath?

अध्याय 267

श्लोक 5

कथं प्रेता महाकाया रौद्ररूपा भयानकाः ।कम्भवन्ति सुरश्रेष्ठ कर्मभिः कैः शुभाशुभैः

kathaṃ pretā mahākāyā raudrarūpā bhayānakāḥ / kambhavanti suraśreṣṭha karmabhiḥ kaiḥ śubhāśubhaiḥ

हिन्दी अर्थ

समाहित होकर जल, धान, यव, साठी धान, गेहूँ,

English

Why do the sons and grandsons walk ahead? Why do they offer the gift of a lamp? Why do they adore Visnu?

अध्याय 267

श्लोक 6

पिशाचाः सम्भवन्तीह कस्येदं कर्मणः फलम् ।तन्मे कथय देवेश अहमिच्छामि वेदितुम्

piśācāḥ sambhavantīha kasyedaṃ karmaṇaḥ phalam / tanme kathaya deveśa ahamicchāmi veditum

हिन्दी अर्थ

वस्त्र, सभी प्रकारके धान्य, दूध तथा मधुका दान ब्राह्मणको दे। वस्त्र और पादुकासे युक्त आठ प्रकारके पददान बिना पंक्तिभेद किये (समानरूपसे) सभी ब्राह्मणोंको इस अवसरपर देना चाहिए।

English

Why do they, when ill, make a gift to a brahmin? Why do kinsmen, friends and enemies forgive them faults?

अध्याय 267

श्लोक 7

भूम्यां प्रक्षिप्यते कस्मात्पञ्चरत्नं कुतो मुखे ।अधस्ताच्च तिला दर्भाः पादौ याम्यां व्यवस्थिताः

bhūmyāṃ prakṣipyate kasmātpañcaratnaṃ kuto mukhe / adhastācca tilā darbhāḥ pādau yāmyāṃ vyavasthitāḥ

हिन्दी अर्थ

पृथ्वीपर पिण्डदान हो जानेके पश्चात् शङ्खपात्र तथा ताम्रपात्रमें पृथक्-पृथक् गन्ध-अक्षत-पुष्पयुक्त तर्पण करे । ध्यान-धारणासे एकाग्र मन हो, घुटनोंके बल पृथ्वीपर टिक करके, वेद-शास्त्रोंके अनुसार

English

Why do they gift gingelly seeds, iron, gold, cotton, salt, seven types of grains, land or cow?

अध्याय 267

श्लोक 8

किमर्थं मण्डलं भूमौ गोमयेनोपलिप्यते ।किमर्थं स्मर्यते विष्णुः विष्णुसूक्तञ्च पठ्यते

kimarthaṃ maṇḍalaṃ bhūmau gomayenopalipyate / kimarthaṃ smaryate viṣṇuḥ viṣṇusūktañca paṭhyate

हिन्दी अर्थ

सभी ब्राह्मणोंको दान देना चाहिए। एकोद्दिष्ट श्राद्धमें ऋचाओंसे पृथक्-पृथक् अर्घ्य देना चाहिए उस समय 'आपोदेवीर्मधुमती०' इत्यादि मन्त्रसे पहले पिण्डपर अर्घ्य प्रदान करना चाहिए। उसके

English

Why docs the son carry the corpse on his shoulders and the grandson light the fire? Why is the anointpient done with the butter?

अध्याय 267

श्लोक 9

किमर्थं पुत्रपुत्राश्च तस्य तिष्ठन्ति चाग्रतः ।किमर्थं दीपदानञ्च किमर्थं विष्णुपूजनम्

kimarthaṃ putraputrāśca tasya tiṣṭhanti cāgrataḥ / kimarthaṃ dīpadānañca kimarthaṃ viṣṇupūjanam

हिन्दी अर्थ

बाद “उपयाम गृहीतोऽसि०' इस मन्त्रसे दूसरे, “येनापावक चक्षुषा० ' मन्त्रसे तीसरे, “ये देवासः० '

English

Why are barley, mustard-seed, durva, stone and leaves of morgosa enjoined in the rite? Why do men 4nd women wear a lower and an upper garment?

अध्याय 267

श्लोक 10

किमर्थमातुरो दानं ददाति द्विजपुङ्गवे ।बन्धून्मित्राण्यमित्रांश्च क्षमापयति तत्कथम्

kimarthamāturo dānaṃ dadāti dvijapuṅgave / bandhūnmitrāṇyamitrāṃśca kṣamāpayati tatkatham

हिन्दी अर्थ

' अग्निर्ज्योति० ' मन्त्रसे छठे, ' हिरण्यगर्भ० ' मन्त्रसे सातवें, “यमाय०' मन्त्रसे आठवें, “यज्जाग्र० '

English

Why should the meals be taken along with other persons on returning home? Why do the sons give nine pindas?

अध्याय 267

श्लोक 11

तिला लोहं हिरण्यं च कार्पासं लवणं तथा ।सप्तधान्यं क्षितिर्गावो दीयते केन हे तुना

tilā lohaṃ hiraṇyaṃ ca kārpāsaṃ lavaṇaṃ tathā / saptadhānyaṃ kṣitirgāvo dīyate kena he tunā

हिन्दी अर्थ

'भद्रं कर्णेभिः०' मन्त्रसे ग्यारहवें पिण्डपर अर्घ्य प्रदान करके उनका विसर्जन करे। एकादशहैवत्य श्राद्ध करके दूसरे दिन श्राद्ध आरम्भ करे। उस दिन चारों वेदके ज्ञाता, विद्याशील

English

Why should the nine pindas be offered? How is the gift to be given to the gods and manes. Why is the call made for the bearers of the corpse? O lord, why is the rite of pinda repeated?

अध्याय 267

श्लोक 12

कथं च म्रियते जन्तुर्मृतस्य च कुतो गतिः ।अतिवाहशरीरं च कथं विश्रमते तदा

kathaṃ ca mriyate janturmṛtasya ca kuto gatiḥ / ativāhaśarīraṃ ca kathaṃ viśramate tadā

हिन्दी अर्थ

और सद्गुण-सम्मन्न, वर्णाश्रम-धर्मपालक, शीलवान्,

English

What should be given next after the gift of pina is made? Why are the bones collected? Why is a bed given to a brahmin in favour of the deceased?

अध्याय 267

श्लोक 13

शंव स्कन्धे वहेत्पुत्रो वह्निदाता च पौत्रकः ।किमर्थं देव देवेश आज्येनाभ्यञ्जनं कुतः

śaṃva skandhe vahetputro vahnidātā ca pautrakaḥ / kimarthaṃ deva deveśa ājyenābhyañjanaṃ kutaḥ

हिन्दी अर्थ

त्याज्य न होनेयोग्य उत्तम पाँच ब्राह्मणोंका आवाहन करे। तदनन्तर सुवर्णसे विष्णु, ताम्रसे रुद्र, चाँदीसे ब्रह्मा, लोहेसे यम, सीसा अथवा कुशसे प्रेतकी प्रतिमा बनवा करके 'शन्नोदेबी०' इस

English

Why should they anoint their bodies with oil. Why should the corpse-bearers be taken home on return from the cremation ground? Why should the corpse-bearers anoint their bodies with oil on the bank of a stream or a stagnant reservoir?

अध्याय 267

श्लोक 14

यमसूक्तं किमर्थं च उदीचीं दिशमाहरेत् ।पानीयमेकवस्त्रेण सूर्यबिम्बनिरीक्षणम्

yamasūktaṃ kimarthaṃ ca udīcīṃ diśamāharet / pānīyamekavastreṇa sūryabimbanirīkṣaṇam

हिन्दी अर्थ

ब्रह्माको पूर्व दिशामें, 'इषेत्वोर्जेत्वा० मन्त्रसे यमको दक्षिण दिशामें तथा मध्यमें मण्डल बनाकर कुशमय नर स्थापित करना चाहिए।

English

Why the sixteen sraddhas? Why are the food, water etc. given everyday for three hundred and sixty days of the year?

अध्याय 267

श्लोक 15

यवसर्षपदूर्वाश्चपाषाणे निम्बचर्वणम् ।वस्त्रं नरश्च नारी च विदध्यादधरोत्तरम्

yavasarṣapadūrvāścapāṣāṇe nimbacarvaṇam / vastraṃ naraśca nārī ca vidadhyādadharottaram

हिन्दी अर्थ

दुर्मुत्यु होनेपर सद्रतिलाभके लिये नारायणबलिका विधान

English

From where do the five thieves of the body—greed, affection, desire, love and pride go away, O lord!

अध्याय 267

श्लोक 16

अन्नाद्यं गृहमागत्य भोक्तव्यं गोत्रिभिः सह ।नवकानि च पिण्डानि किमर्थं वितरेत्सुतः

annādyaṃ gṛhamāgatya bhoktavyaṃ gotribhiḥ saha / navakāni ca piṇḍāni kimarthaṃ vitaretsutaḥ

हिन्दी अर्थ

ब्रह्मा, विष्णु, रुद्र, यम और प्रेत--इन पाँचोंके

English

Whatever little action has been done, whether good or bad, whatever gifts have been tendered which procure merit, where do these go away after the body has decayed?

अध्याय 267

श्लोक 17

किमर्थं चत्वरे दुग्धं पात्रे पक्वे च मृन्मये ।काष्ठत्रयं गुणे बद्ध्वा कृत्वा रात्रौ चतुष्पथे

kimarthaṃ catvare dugdhaṃ pātre pakve ca mṛnmaye / kāṣṭhatrayaṃ guṇe baddhvā kṛtvā rātrau catuṣpathe

हिन्दी अर्थ

सभी देवताओंके लिये पृथक्-पृथक् रूपसे वस्त्र, यञ्चोपवीत तथा मुद्रा प्रदान करे एवं पृथक्-पृथक् तत्तन्मन्त्रोंसे उनका जप करे उसके बाद यथाविधि देवोंके निमित्त पाँच श्राद्ध करने चाहिए । तत्पश्चात्

English

OrdinarUy no creaturr dies a premature

अध्याय 267

श्लोक 18

निशायां दीयते दीपो यावदब्दं दिनेदिने ।दाहोदकं किमर्थं च संवादः स्वजनैः सह

niśāyāṃ dīyate dīpo yāvadabdaṃ dinedine / dāhodakaṃ kimarthaṃ ca saṃvādaḥ svajanaiḥ saha

हिन्दी अर्थ

शङ्क अथवा ताम्रपात्र या इनके अभावमें मिट्टीके पात्रमें सर्वोषधिसमन्वित तिलोदक लेकर पृथक्- पृथक् पीठपर प्रदान करे। है खगेश्वर! आसन, पादुका, छत्र, अँगूठी, कमण्डलु, पात्र, भोजन-

English

What does in the end happen to the people who pass away burnt or unburnt or who have fallen off their caste or who have committed sins or behaved badly or changed faith' or committed suicide or murdered a brahmin or turned thieves or deceivers?

अध्याय 267

श्लोक 19

भगवन्नतिवाहस्य नवपिण्डैस्तु किं भवेत् ।कथं देवपितृभ्यश्च वाहस्यावाहनं कथम् ।इदं च क्रियते देव कस्मात्पिण्डं प्रदापयेत्

bhagavannativāhasya navapiṇḍaistu kiṃ bhavet / kathaṃ devapitṛbhyaśca vāhasyāvāhanaṃ katham / idaṃ ca kriyate deva kasmātpiṇḍaṃ pradāpayet

हिन्दी अर्थ

पदार्थ और वस्त्र-ये आठ पद माने गये हैं, इनके साथ ही स्वर्ण तथा दक्षिणासे युक्त एक तिलपूर्ण ताम्रपात्र विधिपूर्वक मुख्य ब्राह्मणको दान देना चाहिए । ऋग्वेद-पारंगत ब्राह्मणको हरी-भरी फसलसे

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 20

किं तत्प्रदीयते तस्य पिण्डदानादनन्तरम् ।अस्थिसञ्चयनं चैव शय्यादानं किमर्थकम्

kiṃ tatpradīyate tasya piṇḍadānādanantaram / asthisañcayanaṃ caiva śayyādānaṃ kimarthakam

हिन्दी अर्थ

युक्त भूमि, यजुर्वेद-निष्णात ब्राह्मणको दूध देनेवाली गाय, शिवके उद्देश्यसे सामवेदका गान करनेवाले ब्राह्मणको स्वर्ण, यमके उद्देश्यसे तिल, लौह और दक्षिणा देनी चाहिए।

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 21

द्वितीये ऽह्नि कुतः स्नानं चतुर्थे साग्निके द्विजे ।दशमे किं मलस्नानं कार्यं सर्वजनैः सह

dvitīye 'hni kutaḥ snānaṃ caturthe sāgnike dvije / daśame kiṃ malasnānaṃ kāryaṃ sarvajanaiḥ saha

हिन्दी अर्थ

सर्वौषधिसे समन्वित कुशद्वारा निर्मित पुरुषाकृति पुत्तलकका निर्माण करके कृष्णाजिनको बिछाकर उसे स्थापित करे और पलाशका विभाग करके तीन सौ साठ वृन्तोंसे पुत्तलककी हड़ियोंका निर्माण

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 22

कस्मात्तैलोद्वर्तनं च स्कन्धवाहान् गृहं नयेत् ।तैः समुद्वर्तनं चापि दद्युः स्थलजलाश्रये

kasmāttailodvartanaṃ ca skandhavāhān gṛhaṃ nayet / taiḥ samudvartanaṃ cāpi dadyuḥ sthalajalāśraye

हिन्दी अर्थ

करे! यथा-शिरोभागमें चालीस वृन्त, ग्रीवामें दस, वक्ष:स्थलमें बीस, उदरमें बीस, दोनों भुजाओंमें सौ, कटिप्रदेशमें बीस, दोनों ऊरुओंमें सौ, दोनों जंघाओंमें तीस, शिश्न-स्थानमें चार, दोनों अण्डकोशोंमें

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 23

देशमे ऽहनि यः पिण्डस्तं दद्यादामिषेण तु ।पिण्डं चैकादशे कस्माद् वृषोत्सर्गः कथं भवेत्

deśame 'hani yaḥ piṇḍastaṃ dadyādāmiṣeṇa tu / piṇḍaṃ caikādaśe kasmād vṛṣotsargaḥ kathaṃ bhavet

हिन्दी अर्थ

छः और पैरकी अंगुलियोंमें दस वृन्तोंसे उस कल्पित प्रेत-पुरुषकी अस्थियोंका निर्माण करना चाहिए। तत्पश्चात् उसके शिरोभागपर नारियल, तालुप्रदेशमें लौकी, मुखमें पञ्चरत्न, जिह्वाभागमें

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 24

श्राद्धानि षोडशैतानि अब्दं यावत्कुतो वद ।अन्नादिचोदकेनैव षष्ट्यधिकशतत्रयम्

śrāddhāni ṣoḍaśaitāni abdaṃ yāvatkuto vada / annādicodakenaiva ṣaṣṭyadhikaśatatrayam

हिन्दी अर्थ

केला, आँतोंके स्थानपर कमलनाल, प्राणभागमें बालू, वसाके स्थानपर मेदक नामक अर्क, मूत्रके स्थानपर गोमूत्र, धातुओंके स्थानमें गन्धक, हरिताल

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 25

दिनेदिने च दातव्यं घटान्नं प्रेततृप्तये ।प्राप्ते काले च म्रियते अनित्यो मानवः प्रभो

dinedine ca dātavyaṃ ghaṭānnaṃ pretatṛptaye / prāpte kāle ca mriyate anityo mānavaḥ prabho

हिन्दी अर्थ

एवं मनःशिला तथा वीर्यस्थानमें पारद, पुरीष (मल)- श्री०' तथा “पुनन्तु वरूण० '--इन मन्त्रोंसे अभिमन्त्रित के स्थानमें पीतल, सम्पूर्ण शरीरमें मन:शिल, संधिभागोंमें जलके द्वारा शालग्राम शिलाको धोकर यजमान उसीसे तिलकी पीठी, मांसभागमें यवका आटा, मधु और प्रेतका पवित्रीकरण करे। तत्पश्चात् भगवान् विष्णुको मोम, केशराशिके स्थानमें बरगदकी बरोह, त्वचाभागमें प्रसन्न करनेके लिये एक दूध देनेवाली सुशील गौका

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 26

छिद्रं तु नैव पश्यामि कुतो जीवः स निर्गतः ।कुतो गच्छन्ति भूतानि पृथिव्यापो मनस्तथा

chidraṃ tu naiva paśyāmi kuto jīvaḥ sa nirgataḥ / kuto gacchanti bhūtāni pṛthivyāpo manastathā

हिन्दी अर्थ

मृगचर्म, दोनों कर्णप्रदेशमें तालपत्र, दोनों स्तनोंके दान किया जाय। तिल, लौह, स्वर्ण, रूई, नमक, स्थानमें गुंजाफल, नासिकाभागमें कमलपत्र, नाभिप्रदेशमें सप्तधान्य, पृथ्वी और गौ एक-से-एक बढ़कर कमलपुष्म, दोनों अण्डकोशोंके स्थानमें बैगन, लिंगभागमें पुण्यदायक होते हैं। अत: गोदान करनेके बाद यजमान

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 27

तेजो वदस्व मे नाथ वायुराकाशमेव च ।वायवश्चैव पञ्चैते कथं गच्छन्ति चाप्तये

tejo vadasva me nātha vāyurākāśameva ca / vāyavaścaiva pañcaite kathaṃ gacchanti cāptaye

हिन्दी अर्थ

सुन्दर गाजर एवं नाभिमें घी भरे। कौपीनके स्थानपर

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 28

लोभमोहादयः पञ्च शरीरे चैव तस्कराः ।तृष्णा कामो ऽप्यहङ्कारः कुतो यान्ति जनार्दन

lobhamohādayaḥ pañca śarīre caiva taskarāḥ / tṛṣṇā kāmo 'pyahaṅkāraḥ kuto yānti janārdana

हिन्दी अर्थ

त्रपु, दोनों स्तनोंमें मुक्ताफल, सिरमें कुकुमका लेप,

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 29

पुण्यं वाप्यथ वापुण्यं यत्किञ्चित्सुकृतं तथा ।नष्टे देहे कुतो यान्ति दानानि विविधानि च

puṇyaṃ vāpyatha vāpuṇyaṃ yatkiñcitsukṛtaṃ tathā / naṣṭe dehe kuto yānti dānāni vividhāni ca

हिन्दी अर्थ

कर्पूर, अगुरु, धूप तथा सुगन्धित पुष्प-मालाओंका अलंकरण, परिधानके स्थानपर पट्टसूत्र और हृदयभागमें रजत-पत्र रखे। उसकी दोनों भुजाओंमें ऋद्धि तथा वृद्धि इन दोनों सिद्धियोंको संकल्पित

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 30

सपिण्डनं किमर्थं च पूर्णे संवत्सरे ऽपि वा ।प्रेतस्य मेलनं सार्धं कैः समं तत्र को विधिः

sapiṇḍanaṃ kimarthaṃ ca pūrṇe saṃvatsare 'pi vā / pretasya melanaṃ sārdhaṃ kaiḥ samaṃ tatra ko vidhiḥ

हिन्दी अर्थ

करके यजमान दोनों नेत्रोंमें एक-एक कौड़ी भरे।

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 31

ये दग्धा ये त्वदग्धाश्च पतिता ये नराभुवि ।यानि चान्यानि भूतानि तेषामन्ते भवेच्च किम्

ye dagdhā ye tvadagdhāśca patitā ye narābhuvi / yāni cānyāni bhūtāni teṣāmante bhavecca kim

हिन्दी अर्थ

तदनन्तर नेत्रोंके कोणभागमें सिन्दूर भरकर उसको ताम्बूलादि विभिन्न उपहारोंसे सुशोभित करे। इस प्रकार नाना वस्तुओंसे निर्मित और अलंकृत उस प्रेतको सर्वौषधि प्रदान करके जैसा कहा गया

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 32

पापिनो ये दुराचारा मुद्गलत्वं च ये गताः ।आत्मघाती ब्रह्महा च स्तेयी विश्वासघातकः

pāpino ye durācārā mudgalatvaṃ ca ye gatāḥ / ātmaghātī brahmahā ca steyī viśvāsaghātakaḥ

हिन्दी अर्थ

है, उसीके अनुसार उसकी पूजा करनी चाहिए। जो प्रेत अग्निहोत्र करनेवाला हो, उसको यथाविधि यज्ञपात्र भी देना आवश्यक है। उसके बाद “शिरोमे

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 33

कपिलां यः पिबेच्छूद्रो यः पठेद्वैदिकाक्षरम् ।धारयेद्वा ब्रह्मसूत्रं का गतिस्तस्य माधव

kapilāṃ yaḥ pibecchūdro yaḥ paṭhedvaidikākṣaram / dhārayedvā brahmasūtraṃ kā gatistasya mādhava

हिन्दी अर्थ

तिलपात्र-दान और पद-दान एवं महादान दे। उसके बाद सभी अलंकारोंसे विभूषित वैतरणी धेनुका दान

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

अध्याय 267

श्लोक 34

विप्रस्य ब्राह्मणी भार्या संगृही ता यदा भवेत् ।तस्मात्पापाच्च भीतो ऽहं तन्मे वद जगत्पते ।सर्वमेतन्मया पृष्टो वद लोकहिताय वै

viprasya brāhmaṇī bhāryā saṃgṛhī tā yadā bhavet / tasmātpāpācca bhīto 'haṃ tanme vada jagatpate / sarvametanmayā pṛṣṭo vada lokahitāya vai

हिन्दी अर्थ

प्रेतकी मुक्तिके लिये इस अवसरपर आत्मवान्को भगवान् विष्णुके निमित्त श्राद्ध करना चाहिए। तत्पश्चात् हृदयमें भगवान् विष्णुका ध्यान करके प्रेतमोक्षका कार्य करे। अतएव ' ॐ विष्णुरिति० '--

English

What happens to that Sudra who drinks the milk of a brown cow, reads scriptures, wears the sacred thread or possesses a brahmin wife? O lord of the world, I am terribly afraid of that sinner. Please answer my queries, for the welfare of the world.

स्रोत: https://gretil.sub.uni-goettingen.de/gretil/corpustei/transformations/plaintext/sa_garuDapurANa.txt · प्राप्त 3/6/2026

धर्म ग्रंथ निःशुल्क और विज्ञापन-रहित है। Dharma Granth is free and has no ads. इसे ऐसा बनाए रखने में सहयोग करेंHelp keep it that way → How it is funded

शास्त्रीय प्रामाणिकता एवं पारदर्शकताSources & Interpretation

स्रोत, संस्करण एवं व्याख्या वर्गीकरण

धर्म ग्रंथ पर मूल शास्त्र, पारंपरिक भाष्य और आधुनिक व्याख्या को पूर्णतः पृथक रखा जाता है ताकि पाठक को किसी भी व्याख्या के शास्त्र होने का भ्रम न हो।

सामग्री वर्गीकरण संकेत (Epistemic Content Labels)

6 स्तरिय प्रमाण व्यवस्था
मूल पाठOriginal text

अपौरुषेय / प्रामाणिक शास्त्र (Primary Canonical Scripture)

मूल संस्कृत, प्राकृत अथवा अवधी श्लोक/मंत्र। यह सर्वोच्च प्रमाण (प्रस्थान) है। इस पाठ में किसी भी आधुनिक व्याख्याकार का हस्तक्षेप नहीं है।

शाब्दिक अनुवादLiteral translation

पदार्थ व अन्वय (Direct Grammatical & Word-for-Word Meaning)

व्याकरणसम्मत प्रत्यक्ष शब्दार्थ (अन्वय)। बिना किसी दार्शनिक संप्रदाय के पूर्वाग्रह के, संस्कृत शब्दों का सटीक भाषांतर।

पारंपरिक भाष्यTraditional commentary

आचार्य परंपरा व टीका (Classical Lineage Commentary)

प्राचीन आचार्य परंपरा (यथा शंकराचार्य, रामानुजाचार्य, मध्वाचार्य, श्रीधर स्वामी) द्वारा विरचित शास्त्रीय भाष्य व टीकाएं।

सरल व्याख्याSimple explanation

भावार्थ व सुबोध प्रबोधन (Accessible Pedagogical Exposition)

आधुनिक जिज्ञासुओं के लिए सरल भाषा में भावार्थ। यह मूल मंत्र नहीं, बल्कि पाठ को सुगम बनाने हेतु संपादकीय व्याख्या है।

आधुनिक चिंतनModern reflection

समसामयिक विमर्श व अनुप्रयोग (Contemporary Application & Analysis)

दार्शनिक, मनोवैज्ञानिक व वैज्ञानिक समरूपताओं पर आधुनिक चिंतन। यह मूल शास्त्र का अंग नहीं है और इसे शास्त्रोक्त सिद्धांत के रूप में नहीं देखा जाना चाहिए।

शोध टिप्पणीResearch note

पांडुलिपि एवं ऐतिहासिक शोध (Critical Apparatus & Manuscript Research)

पांडुलिपि विविधताएं, पाठ-भेद (variant readings), छंद रचना, और ऐतिहासिक व तुलनात्मक भाषावैज्ञानिक शोध। यह शास्त्र का मूल संदेश बदलने हेतु नहीं, बल्कि पाठ की प्रामाणिकता परखने के लिए है।